Kuru Kayısıda Lisanslı Depoculuk ve Hukuki Boyutu


KURU KAYISIDA LİSANSLI DEPOCULUK DÖNEMİ VE HUKUKİ BOYUTU

"Dünyanın kayısı başkenti" olarak nitelendirilen Malatyamızda üreticilerin beklediği lisanslı kuru kayısı deposu kuruldu. Malatya 1. Organize Sanayi Bölgesi'nde, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının Cazibe Merkezlerini Destekleme Programı kapsamında Fırat Kalkınma Ajansı, Malatya Ticaret Borsası ve Lisanslı Depo A.Ş. tarafından inşa edilen lisanslı kuru kayısı deposu 2020 yılının sonunda şehrimizde hizmete girdi.

Lisanslı Depoculuk Nedir?

Ülkemizde lisanslı depo faaliyetlerini, 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu ve bu Kanun hükümleri doğrultusunda yürürlüğe konulmuş yönetmelikler düzenlemektedir. Sanayi ve Ticaret Bakanlığının yayımlamış olduğu Hububat, Baklagiller ve Yağlı Tohumlar Lisanslı Depo Yönetmeliği’ne göre lisanslı depo; hububatın sağlıklı koşullarda muhafaza ve ticari amaçla depolanması hizmetlerini sağlayan tesislerdir.

5300 Sayılı Kanunun amacından lisanslı depoculuğun ne olduğu açıkça anlaşılmaktadır. Lisanslı depoculuk;  “Tarım ürünleri ticaretini kolaylaştırmak, depolanması için yaygın bir sistem oluşturmak, ürün sahiplerinin mallarının emniyetini sağlamak ve kalitesini korumak, ürünlerin sınıf ve derecelerinin yetkili sınıflandırıcılar tarafından saptanmasını sağlamak, tarım ürünleri lisanslı depo işleticilerinin kişiler arasında ayrım yapmaksızın tarım ürünlerini kabul etmelerini temin etmek, ürünlerin mülkiyetini temsil eden ve finansmanını, satışını ve teslimini sağlayan ürün senedi çıkartmak ve standartları belirlenmiş tarım ürünlerinin ticaretini geliştirmek üzere, tarım ürünleri lisanslı depoculuk sisteminin kuruluş,  işleyiş ve denetimine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.” olarak tanımlanmıştır.

Bu Kanun’a istinaden uygulamaya yönelik olarak bugüne kadar altı yönetmelik ve altı tebliğ çıkarılmıştır. Bu tebliğlerden biri de yazımızın konusu olan “Kuru Kayısı Lisanslı Depo Tebliği”dir. Bu tebliğ, kayısının depolanacağı lisanslı depolarda bulunması gereken asgari niteliklere ve depolama hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin usul ve esaslar ile kayısı lisanslı depoculuk faaliyetlerine dair diğer hususları kapsamakla birlikte Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Yönetmeliğine dayanmaktadır.

Lisanslı Kuru Kayısı Depolarında Bulunması Gereken Asgari Nitelikler Nelerdir?

Kuru Kayısı Lisanslı Depo Tebliği’nin 5.maddesine göre

Kayısının depolanacağı lisanslı depoların;

1-İlk olarak taban, iç ve dış duvar yüzeyleri ile çatısının, kayısıya yabancı madde karışmasını ve kirlenmesini önleyecek, güneş ışığını ve rutubeti geçirmeyecek, kayısıyı her türlü koku ve hava etkisi ile iç ve dış zararlardan koruyacak şekil ve nitelikte olması gerekmektedir.  

2- Tabanının ve duvarlarının yıkanabilir ve temizlenebilir özellikte malzemeden yapılması duvarlarında, tabanında ve tavanında çatlakların olmaması, duvarlarının gıdanın muhafazasına uygun, kapılarının geniş ve sızdırmaz olması,

3- % 50-60 nispi nemi ve kükürtlenmemiş kayısılar için 0- 4 °C, kükürtlü kayısılar için ise maksimum 18 °C sıcaklığı sağlayacak özellikte ve kapalı olması, kayısının depolara aktarılması ya da depodan tahliyesi amacıyla ihtiyaç duyulan nakil ve diğer araç ve gereçlerin rahatça çalışabileceği genişlikte boş alanların ve geçiş yerlerinin bulunması,

4- Farklı yıl ürünü kayısı ile çeşitli grup, tip, sınıf ve boydaki kayısının karışmasını ve niteliklerinin bozulmasını önleyecek önlemlerin alınmasına elverişli büyüklükte ve nitelikte olması,

5- Yeterli nemlendirme ve havalandırma sistemi, belgelendirilmesi suretiyle yeterli yangın söndürme sistemi, kaçak akıma ve neme karşı korumalı özel muhafazalı elektrik sistemi ile kayısının depolara nakledilmesi için gerekli altyapı ve nakil sistemine sahip olması,

6- Depolama hizmetleri ve depolamayla ilgili ihtiyaç duyulan diğer yan hizmetleri yerine getirebilecek teknik donanıma sahip bulunması, gereklidir.

7- Lisanslı depo işletmesinin lisansa tabi kapalı depo kapasitesi 5.000 tondan, her bir şubesinin kapalı depo kapasitesi ise 1.000 tondan az olamaz.

8- Kayısının depolanacağı yerler, belirli bir sistematiğe göre numaralandırılır. Depoların numaralandırılması giriş kapılarının üzerine yapılır, depo içindeki ünitelerin numaralandırılması ise kayısının karışmasına mahal vermeyecek şekilde kolayca görülebilecek biçimde yapılır. Bakanlık, numaralandırmanın nasıl yapılacağı konusunda standart bir düzenleme yapıp zorunlu uygulamaya koyabilir.

9- Depoda sıcaklık ve nem oranı günlük olarak takip edilir ve kayıt altına alınır koşulları bulunmaktadır.

Sonuç olarak,

Kuru Kayısıda Lisanslı depoculuk, tarım ürünlerinde belirlenen standarda ulaşmayı sağlayarak, üreticinin ve alıcının hammaddeyi daha uygun şartlarda ve piyasa değerine göre alınmasına ve satılmasına imkân verme gayesi olan bir sistemdir. Üreticiye ihtiyacı olduğunda kredi koşullarında kolaylık sağlanması, kayısı fiyatının düşmemesi ve kayısı borsasının gelişmesine yardımcı olması beklenmektedir. Ancak lisanslı depoculuk uygulanmasının çiftçiye ve Malatya esnafına nasıl bir katkısı olacağını zaman gösterecektir.

Av.Murat Sezer SONGÜN

YAZIYI PAYLAŞ!

İlk Yorum Yazan Sen Ol!

YAZARIN SON 5 YAZISI
14Nis
04Nis

5 Nisan "AVUKATLAR GÜNÜ"

24Mar

YOL KENARI OTOPARK ÜCRETİ

saniye sonra kapatılacak. REKLAMI GEÇ